BLOG3

  • Home
  • Vertel dit verhaal niet verder. Doe het gewoon!

Vertel dit verhaal niet verder. Doe het gewoon!

door: Bas Verbruggen

Op 17 september 2013 kondigde Koning Willem-Alexander in zijn eerste troonrede twee ontwikkelingen aan die enorm van invloed zijn op mijn dagelijks werk: de omgevingswet en de transitie van de verzorgingstaat naar een participatiemaatschappij. Willem-Alexander is door een deel van de natie verguisd omdat de transitie gezien werd als een ordinaire bezuinigingsmaatregel. Hoe anders en vooral steeds leuker, is het nu. De omgevingswet krijg kleur en brengt de gemoederen in beweging. Juristen worden nerveus, hoe moet dat straks allemaal, maar als procesbegeleider geniet ik elke dag. De wet in letterlijke zin interesseert mij nauwelijks maar de intentie van de wet is geweldig. 

blog1

Niet het ‘beleid’ maar het ‘initiatief’ staat centraal. Niet ‘controle’ maar ‘vertrouwen’. Geen inspraak (achteraf) maar voorspraak, cocreatie en dialoog. Kortom op weg naar een participerende samenleving. Geen gemakkelijke weg
overigens want het vraagt van alle betrokkenen, openbaar bestuur, college, raad en ambtelijke organisatie, (belangen)organisaties, boeren, burgers en buitenlui een volledige ‘mindshift’, zoals minister Melanie Schultz het bij de introductie van de wet noemde. Het mooie is dat de wet volop de ruimte geeft om daar (nu al) mee te oefenen. Zoals de omslag van de Eindrapportage Pilots omgevingsvisie vermeldt: ‘Vertel dit verhaal niet verder. Doe het gewoon!’.

blog2Momenteel mogen we als bureau voor, maar vooral samen met de gemeente Giessenlanden werken aan de omgevingsvisie. En dan bedoel ik met iedereen! Ondernemers, burgers en organisaties werken en discussiëren in een open planproces met college, raad en de ambtelijke organisatie. Het door de gemeente in gang gezette kerngericht beleid leidde tot zeven dorpen die zich ontwikkelden tot zelfbewuste en zelfstandige dorpsgemeenschappen. Als projectteam zijn we trots rondgeleid door de dorpsraden. Soms op een oude brandweerwagen, soms te voet, op de fiets of met een busje. Uit alles bleek de hechte verbondenheid van het dorp met het buitengebied. Rondleidingen die getuigden van de eigen kracht van het dorp dat bijvoorbeeld het zwembad open houdt en beheert. De gemeente Giessenlanden heeft het gedachtengoed van de Omgevingswet al in de genen.

Nog zo’n gemeente is de gemeente Moerdijk. Met hen werken we aan een integrale visie én bestemmingsplan voor het buitengebied, met maar twee eisen: ‘omgevingswetproof’ en berustend op een breed draagvlak in samenleving en politiek. Geen sinecure met 10 partijen in de raad die de visie evengoed, na een intensief proces met alle betrokken partijen, unaniem heeft vastgesteld.

blog3De omgevingswet vraagt een ‘mindshift’ van alle betrokken partijen in het openbaar bestuur en de samenleving. Dit klinkt moeilijk maar is in feite uiterst simpel. Het enige dat van je gevraagd wordt is om uit je ‘positie’ te treden en gewoon met elkaar aan tafel het gesprek aan te gaan. Gesprekken waarin ‘pure politiek’ verboden is. Politiek immers divergeert in ‘positie en oppositie’ en stelt het ‘verschil’ centraal, terwijl in een gewoon gesprek, tussen mensen die zich om welke reden dan ook betrokken voelen bij een gebied, de overeenkomsten vele malen groter zijn dan de verschillen.
Giessenlanden en Moerdijk zijn twee voorbeelden van gemeenten waar de ‘geest’ van de omgevingswet inmiddels een zachte landing heeft gemaakt en ik zie dit op steeds meer plekken gebeuren. Kortom, wat betreft de omgevingswet en participatie, vertel dit verhaal niet verder. Doe het gewoon en geniet ervan!